Przedmieście Odrzańskie we Wrocławiu – red. Tomasz Głowiński

Historyczne Przedmieście Odrzańskie zajmuje zachodnią część dzisiejszego Śródmieścia. Usytuowane na prawym brzegu Odry, już we wczesnym średniowieczu stanowiło własność kościelną. Rozległe opactwo benedyktynów zajmowało Ołbin, położone na tym terenie jedno z najstarszych centrów osadniczych Wrocławia, zaś zachodnia część tego rejonu tzw. Pole Maciejowe należało niegdyś do opactwa św.  Macieja. Te dwa obszary rozdzielał ważny trakt handlowy wiodący ku Wielkopolsce, którego bieg powtarza obecna ulica Jedności Narodowej. Podobnie jak w przypadku innych wrocławskich przedmieść także rozwój Przedmieścia Odrzańskiego nastąpił po wyburzeniu na rozkaz Napoleona miejskich fortyfikacji i przyłączeniu tego obszaru do Wrocławia w 1808 r. Opracowano wtedy plan rozwoju tej części miasta. Zakładał on przede wszystkim regulację Odry, która często zalewała nisko położone przedmieście, uniemożliwiając poprowadzenie sieci infrastruktury technicznej, wybrukowanie ulic oraz budowę istotnych obiektów miejskich. W 1868 r. otwarty został dworzec kolejowy przyjmujący pociągi z kierunku Oleśnicy. W tym samym czasie wprowadzono gazowe oświetlenie ulic, wzniesiono liczne szkoły i zakłady produkcyjne. Okazałe kamienice czynszowe ze sklepami i restauracjami na parterach, które do dziś charakteryzują tę część miasta, budowano w otoczeniu zielonych skwerów i parków. Przedmieście Odrzańskie odegrało ważną rolę w pierwszych latach po II wojnie światowej. Nieznacznie zniszczone, z dobrze zachowaną infrastrukturą publiczną i mieszkalną, stało się naturalnym miejscem lokalizacji pierwszych władz miasta i instytucji użyteczności publicznej w powojennym Wrocławiu. Obecnie Przemieście Odrzańskie, mimo stosunkowo niewielkich rozmiarów, jest najbardziej zaludnioną dzielnicą Wrocławia, która od kilku lat dzięki staraniom władz miasta przechodzi planową rewitalizację mającą na celu odnowienie infrastruktury mieszkalnej oraz stworzenie w tym rejonie aktywnego ośrodka działań kulturalnych.